Escritores que aman os animais

Inicio/Blogs/BiosBardia/Escritores que aman os animais

Escritores que aman os animais

Costas Mavrudis, autor de ‘A inmortalidade dos cans’.

Manuel Veiga Taboada.

A crítica ao maltrato dos animais creceu nos últimos anos, ao ritmo no que medra tamén o número e o coidado dos animais domésticos. No ámbito da literatura, o Nobel surafricano, J. M. Coetzee converteuse nun dos principais valedores do animalismo. Esa sensibilidade aparece en varias das súas novelas e, con máis claridade, nalgúns artigos nos que lembra que nas nosas cidades, ao lado de lugares polos que pasamos, existen matadoiros, onde centos de animais son sacrificados cada día. Animais que, como Coetzee explica, dispoñen de sensibilidade e sentimentos, quizais non tan diferentes dos humanos.

Cabería facer unha relectura crítica da nosa historia literaria desde esta cada vez máis aguda percepción? Pode que si e quizais encontrariamos de todo. Pero aquí imos mencionar só uns poucos textos nos que se percibe esa curiosidade e atención coas chamadas bestas inferiores.

Por exemplo, W. H. Hudson, autor inglés, criado na Arxentina, describe na súa autobiografía, Alá lonxe e tempo atrás, como se mataban as vacas e os touros, a mediados do século XIX, no país sudamericano: “Un dos tres xinetes botáballe un lazo por riba dos cornos e galopaba até tensar a corda; o outro desmontaba, corría detrás do animal, sacaba o seu enorme coitelo e, rápido como un raio, facíalle dous cortes nos tendóns das patas. Nese mesmo intre a pobre besta caía sentada sobre os remos traseiros. Unha enxurrada de sangue manaba da desgrazada que, erguida aínda sobre as patas dianteiras, non deixaba de muiñar mentres duraba a súa agonía. Os brados ían converténdose nun son terríbel e profundo parecido a un salouco afogado. Para eles, sacrificar unha vaca era toda unha diversión, e canto máis forte e perigoso fose o animal, canto máis prolongada a loita, mellor o pasaban”.

En Memorias da casa morta, Dostoievski describe a súa estadía de oito anos nun penal de Siberia. O incipiente escritor, acusado de crimes contra a seguridade do Estado, chega a dedicarlles un capítulo enteiro aos animais do presidio. Non só describe a súa vida ao lado de Shárik, un can desprezado como el polos outros presos, e o único ser vivo co que se relaciona amigabelmente durante semanas, senón que tamén lle dedica varias páxinas a Vaska, un macho cabrío convertido en mascota dos reclusos e que acaba, por orde dun funcionario, “degolado ao bordo dun vertedoiro”. Tamén fala dun cabalo ou de Karagush, unha aguia ferida, que pasou tres meses nun recuncho do cárcere.

Nesta obra autobiográfica podemos comprobar como a forte penetración psicolóxica de Dostoievski sobre os diferentes tipos humanos vólvese fina e sensíbel cando se refire aos animais, cuxa presenza considera un alivio da súa pena.

Sen saír do século XIX, encontrámonos coas Cartas de Inglaterra, de Blanco White. Na terceira, datada en 1820, menciona a súa visita a unha rica casa de campo. Despois dunha cazaría, a curiosidade que atrae os hospedes é veren a despensa. Hai alí máis de setecentas pezas xuntas, a maioría faisáns, coas súas plumaxes. Ao final, o autor anota: “A necesidade de darlle morte aos animais que a natureza fixo inferiores a nós é inevitábel; pero xa hai moito tempo que non podo converter esta necesidade en diversión”.

Como contrapunto, cabe citar un texto recente do escritor norteamericano John Jeremiah Sullivan, titulado Pulphead, e no que inclúe un relato-reportaxe no que especula cunha rebelión do que queda da fauna salvaxe contra os humanos. Son trinta páxinas que operan como inversión (xustiza poética?) da vitoria histórica dos humanos sobre as feras.

Deixo para o final deste brevísimo repaso, unhas páxinas da novela do israelí Amos Oz, Non digas Noite. É a historia dunha familia que cría un chimpancé: “Pasados uns anos, o chimpancé fíxose adulto; medroulle unha densa melena branca na cara e no peito” e namorouse da muller. “Pegouse a ela. Non a deixaba un momento. Cortexábaa con galanteos refinados e conmovedores. Peiteábaa, sopraba o seu café para arrefrialo, leváballe as medias, pero o seu comportamento era tan abertamente sexual que se fixo cada vez máis comprometedor. Acostumaba a palpar a súa saia, furgar, achegarse ás súas costas cando estaba deitada, e cousas así. Cousas que non detallarei. Polas noites, cando cerrabamos o dormitorio con chave, dábanlle ataques de ciúmes salvaxes e ficaba detrás da fiestra laiándose, coma se estivese ferido”.

Ao final, con gran tristeza de todos, o mono debe ser abandonado na selva, na que, por certo, nunca vivira. O home lévao nun jeep, a máis de cen quilómetros de casa. “Por fin cheguei a un pequeno claro. Apaguei o motor, había moita quietude. Gabeou até o meu colo e apoiou a meixela no meu ombreiro. Pedinlle que baixase a coller uns guizos. Entendeu pero dubidou. Seguía tremendo e non se moveu do asento. Quizais non confiaba plenamente en min. Cravoume unha mirada muda que até hoxe non consigo definir con palabras. Tiven que rifarlle para que baixase. Mentres lle berraba tiña a esperanza de que non me fixese caso. Cando se afastou, acendín o motor, pisei o acelerador e fuxín. Correu detrás de min durante centos de metros. Nunca, na miña vida, escoitara un pranto como aquel. Non puiden deixar de oílo durante días e mesmo semanas”.

(As citas deste artigo foron abreviadas).


Source: BIOSBARDIA

2018-05-11T03:38:33+00:00 11 / 05 / 2018|BiosBardia|